५९- सूरह अल्-हश्र

शुरू अत्यन्त करुणामय परम दयालु अल्लाहको नामबाट

१. आकाशहरू र पृथ्वीका सम्पूर्ण सृष्टिहरू अल्लाहको महिमागान गर्छन् र उहाँलाई शोभा नदिने गुणहरूबाट उहाँको पवित्रता वखान गर्छन् । उहाँ यस्तो शक्तिशाली हुनुहुन्छ जसलाई कसैले हराउन सक्दैन र उहाँ आफ्नो सृष्टिमा, शरीअतमा र भाग्य लेख्नमा विद्वान हुनुहुन्छ ।

२. उहाँले नै अल्लाहलाई नमान्ने र उहाँका रसूल मुहम्मद (सल्लल्लाहु अलैहि व सल्लम) लाई झूठो ठहर गर्ने समुदाय बनी नजीरलाई पहिलो पटक मदीनाबाट निष्कासन गरेर शाम पठाउनुभएको बेलामा मदीनामा रहेका उनीहरूको आफ्नै घरहरूबाट निकाल्नुभयो । उनीहरू तौरात मान्ने यहूदीहरू हुन् । उनीहरूले आफ्ना वचनहरूको उल्लङ्घन गरेपछि र मुश्रिकहरूसित मिल्न गएपछि उहाँले उनीहरूलाई निष्कासन गरेर शाम पठाइदिनुभयो । हे मोमिनहरू हो ! उनीहरू गौरव र शक्तिको मालिक भएको कारणले उनीहरू निस्कनेछन् भनी तिमीहरूले सोँचेका थिएनौ । अनि उनीहरूले सोँचे, उनीहरूले बनाएका बलियो किल्लाहरूले उनीहरूलाई अल्लाहको यातनाबाट बचाउनेछ । तसर्थ उनीहरूले नसोचेको ठाउँबाट अल्लाहको यातना आइलाग्यो, उहाँले आफ्नो रसूललाई उनीहरूसँग युद्ध गर्ने र उनीहरूलाई घरहरूबाट निष्कासन गर्ने आदेश दिनुभयो र अल्लाहले उनीहरूको हृदयमा गम्भीर डर हाल्दिनुभयो । मुस्लिमहरूले फाइदा लिन नसकुन् भनी उनीहरूले आफ्नै हातले आफ्ना घरहरूका भित्रको भाग भत्काए र मुस्लिमहरूले बाहिरको भाग भत्काए । तसर्थ हे बुझ्न सक्ने क्षमता भएकाहरू हो ! उनीहरूले कुफ्र गरेको कारणले उनीहरूसित जे भयो त्यसमा ध्यान देऊ । उनीहरू सरह नहोऊ अन्यथा तिमीहरूले पनि त्यही बदला पाउनेछौ र उनीहरूले भोगेको यातना भोग्नेछौ ।

३. यदि अल्लाहले उनीहरूको घरबाट उनीहरूलाई निकालिने नलेख्नुभएको भए अल्लाहले उनीहरूलाई मृत्यु र दासत्वको यातना दिनुहुन्थ्यो र आखिरतमा उनीहरूको लागि नर्कको यातना कुरिरहेको छ जहाँ उनीहरू सदाका लागि रहनेछन् ।

४. उनीहरूलाई जे भयो त्यसको कारण उनीहरूले कुफ्र गरेर र वाचाको उल्लङघन गरेर अल्लाह र उहाँका रसूल (सल्लल्लाहु अलैहि व सल्लम) को शत्रु भए । जसले अल्लाहको शत्रुता अपनाउछ, उसलाई थाहा हुनुपर्छ अल्लाह कठोर यातना दिनुहुन्छ । तसर्थ उसले उहाँको कठोर यातना भोग्नेछ ।

५. हे मोमिनहरूको समुदाय ! तिमीहरूले बनी नजीरसँगको युद्धमा शत्रुहरूलाई क्रोधित गर्नको लागि जति रूख काट्यौ र जतिलाई फाइदा लिनका लागि बाँकी राख्यौ त्यो अल्लाहको आदेशले गरेका हौ । उनीहरूको सोँच अनुसार यो धर्तीमा विध्वंस मच्चाउनको लागि होइन र उहाँको अनुसरण नगर्ने यहूदीहरूलाई अपमानित गर्नको लागि हो जसले वाचाको विपरित गरे र विश्वासघाटको बाटोलाई प्राथमिकता दिए ।

६. बनी नजीर समुदायको जुन सम्पत्ति अल्लाहले आफ्ना रसूल (सल्लल्लाहु अलैहि व सल्लम) लाई प्रदान गर्नुभयो त्यसको लागि तिमीहरूले घोडा र उँट चढेर कुनै मेहनत गरेनौ र तिमीहरूलाई कुनै प्रकारको कठिनाई भोग्नु परेन । बरू अल्लाह आफ्ना रसूलहरूलाई जसमाथि चाहनुहुन्छ अधिकार प्रदान गर्नुहुन्छ । तसर्थ उहाँले रसूल (सल्लल्लाहु अलैहि व सल्लम) लाई बनी नजीर समुदायमाथि अधिकार प्रदान गर्नुभयो अनि उहाँले युद्ध बिना नै उनीहरूको भूमिमा विजय प्रदान गर्नुभयो । अल्लाह हरेक कामको सामर्थ्य राख्नुहुन्छ र उहाँलाई कुनै कुराले विवश बनाउन सक्दैन ।

७. नगरबासीहरूका जुन सम्पत्तिहरू अल्लाहले युद्ध बिना नै आफ्ना रसूल (सल्लल्लाहु अलैहि व सल्लम) लाई प्रदान गर्नुभयो त्यो अल्लाहको हो । उहाँ जसलाई चाहनुहुन्छ दिनुहुन्छ । अनि यो उहाँका रसूलको हो र बनू हाशिम र बनू मुत्तलिबमध्ये उहाँका नातेदारहरूको लागि हो किनकि उनीहरूलाई सदका दिन मनाही गरिएको छ । अनि अनाथहरूको लागि, गरिबहरूको लागि र ती अपरिचितहरू / यात्रुहरूको लागि हो जसको सामान हराएको छ । यसको बाँडफाँड गर्ने बेला गरिबहरू बाहेक केवल धनीहरूमा सिमित नहोस् भनी यो आदेश दिएको हो । तसर्थ, हे मोमिनहरू हो ! यस फय (सम्पत्ति) बाट जति रसूल (सल्लल्लाहु अलैहि व सल्लम) ले तिमीहरूलाई दिनुभयो त्यसलाई लिऊ, जुन तिमीहरूलाई दिनुभएन त्यसबाट टाढा बस र अल्लाहका आदेशहरूको अनुसरण गरेर र उहाँले मनाही गर्नुभएका कुराहरूबाट बचेर उहाँको भय राख । वास्तवमा, अल्लाह कठोर यातना दिनुहुन्छ, तसर्थ उहाँको यातनाको भय राख ।

८. अनि यस धनको एक अंश अल्लाहको मार्गमा बसाइ सराइ गर्ने गरिबहरूलाई दिइनेछ जसलाई आफ्ना धन र सन्तान छोड्न बाध्य बनाइएको थियो । संसारमा उनीहरूलाई अल्लाहले जीविका प्रदान गर्नुहुनेछ र आखिरतमा प्रसन्नता प्रदान गर्नुहुनेछ भन्ने आशा उनीहरूले राखेका छन् । अनि अल्लाहको मार्गमा युद्ध गरी अल्लाह र उहाँका रसूल (सल्लल्लाहु अलैहि व सल्लम) को सहयोग गर्छन् । यी गुणका मालिकहरू साँच्चि  नै आस्थामा अडिग छन् ।

जब अल्लाहले मुहाजिर (बसाइ सराइ गर्ने) हरूको उल्लेख गर्नुभयो र उनीहरूको प्रशंसा गर्नुभयो तब अन्सार (सहयोगीहरू) को पनि उल्लेख गर्नुभयो र उनीहरूको प्रशंसा गर्नुभयो । उहाँले भन्नुभयोः 

९. अन्सार जो मदीनामा मुहाजिरहरूभन्दा पहिले बसोबास गर्थे र अल्लाह र उहाँका रसूल (सल्लल्लाहु अलैहि व सल्लम) माथि आस्था राखे, उनीहरू मक्काबाट बसाइ सराइ गरी उनीहरूकहाँ जानेहरूलाई मन पराउँछन् । अनि जब अल्लाहको मार्गमा बसाइ सराइ गर्नेहरूलाई फयबाट केही दिइन्छ र उनीहरूलाई दिइदैन यस कुराले गर्दा उनीहरू आफ्नो मनमा डाह र ईर्ष्याको भावना आउन दिँदैनन् । उनीहरू गरिब र कठिन अवस्थामा भए तापनि सांसारीक भागमा आफूमाथि यिनीहरूलाई प्राथमिकता दिन्छन् । अल्लाह जसलाई धनको लोभबाट सुरक्षित राख्नुहुन्छ अनि उनीहरू त्यसलाई अल्लाहको मार्गमा खर्च गर्छन् उनीहरू नै चाहेको कुरा पाउन सफल हुनेछन् र डरबाट बच्नेछन् ।

१०. यिनीहरूपछि आएकाहरूले कयामतको दिनसम्म राम्रोसँग यिनीहरूको अनुसरण गरे । उनीहरूले भन्नेछन्- हे हाम्रा पालनकर्ता ! हामीलाई र धर्ममा हाम्रा दाजुभाईलाई क्षमा गर्नुहोस् जसले हामीभन्दा पहिले अल्लाह र उहाँका रसूल (सल्लल्लाहु अलैहि व सल्लम) माथि आस्था राखे । अनि कुनैपनि मोमिनको लागि हाम्रो मनमा मनमुटाउ र घृणा आउन नदिनुहोस् । वास्तवमा, हे हाम्रा पालनकर्ता ! तपाईं आफ्ना भक्तहरूलाई क्षमा गर्नुहुन्छ र उनीहरूमाथि दया गर्नुहुन्छ ।

११. हे रसूल (सल्लल्लाहु अलैहि व सल्लम) ! तपाईंले कुफ्रलाई लुकाउने र आस्थालाई जाहेर गर्नेहरूलाई देख्नुभएन ? विकृत तौरातको अनुसरण गर्ने आफ्ना यहूदी मित्रहरूलाई भन्छन्- आफ्नै घरमा बसिराख, हामी तिमीहरूलाई अपमानित गर्नेछैनौं र तिमीहरूलाई सुम्पिनेछैनौं । तर यदि मुस्लिमहरूले तिमीहरूलाई त्यहाँबाट निकाले भने तिमीहरूसँग एकता जनाउँदै हामी पनि निस्कनेछौं । अनि तिमीहरूसँग निस्कनबाट हामीलाई रोक्न चाहनेहरूको अनुसरण हामी गर्नेछैनौं । यदि उनीहरूले तिमीहरूसित युद्ध गरे भने हामी तिमीहरूको सहयोग गर्नेछौं । यहूदीहरूलाई निकालेपछि उनीहरूसँग निस्कने र उनीहरूसित युद्ध गरिएको खण्डमा उनीहरूसँग मिलेर लड्ने कुरामा मुनाफिकहरू झूठा हुन् भन्ने कुराको साक्षी अल्लाह हुनुहुन्छ ।

१२. यदि मुस्लिमहरूले यहूदीहरूलाई निकाले भने यिनीहरू निस्कनेछैनन् र यदि उनीहरूसित युद्ध गरे भने यिनीहरूले उनीहरूको सहयोग गर्नेछैनन् । यदि उनीहरूले सहायता गरे र मुस्लिमहरू विरूद्ध युद्धमा सहयोग गरे भने उनीहरू भाग्नेछन् र त्यसपछि मुनाफिकहरूको सहयोग गरिनेछैन । बरू अल्लाहले उनीहरूलाई अपमानित र तिरस्कृत गर्नुहुनेछ ।

१३. हे मोमिनहरू हो ! अल्लाहको भन्दा बढी तिमीहरूको डर मुनाफिकहरू र यहूदीहरूको मनमा बसेको छ । उनीहरू नबुझ्ने मानिसहरू भएकोले उनीहरूले तिमीहरूको धेरै डर राख्नु र अल्लाहको  कम डर राखेका हुन् । यदि उनीहरू बुझ्ने भए उनीहरूलाई थाहा हुनेथ्यो अल्लाहको डर नै सबैभन्दा धेरै हुनुपर्छ किनकि उहाँले नै तिमीहरूलाई उनीहरूमाथि विजय प्रदान गर्नुभएको हो ।

१४. हे मोमिनहरू हो ! यहूदीहरू एक भएर तिमीहरूसित युद्ध गर्दैनन् बरू उनीहरू पर्खालले सुरक्षित नगरहरूमा वा पर्खालहरू पछाडि रहेर युद्ध गर्छन् । वास्तवमा, आफ्नो डरको कारणले उनीहरू तिमीहरूको सामना गर्ने क्षमता राख्दैनन् । उनीहरूले एक अर्कालाई गरेको घृणाको कारण उनीहरूमाझ धेरै शत्रुता रहेको छ । तपाईंलाई लाग्छ उनीहरू एकजुट छन् र उनीहरूको समूहमा एकता छ । वास्तवमा, उनीहरूका हृदय विभाजित छन् । त्यस विभाजन र असहमतिको कारण उनीहरूले नसोँच्नु हो । यदि उनीहरूले सोँचे भने सत्यतालाई चिन्नेछन्, त्यसको अनुसरण गर्नेछन् र त्यसमा मतभिन्नता गर्ने छैनन् ।

१५. कुफ्रमा र आई परेको यातनामा यहूदीहरूको उदाहरण यिनीहरूभन्दा पहिलेका मक्काका मुश्रिकहरू सरह हो । उनीहरूले आफ्नो कुफ्रको परिणाम भोगिसकेका छन् । जो मारिए उनीहरू मारिए र जसलाई बन्दी बनाइयो उनीहरूलाई बद्रको दिन बन्दी बनाएर लगियो । आखिरतमा उनीहरूलाई कष्टकर यातना दिइनेछ ।

१६. मुनाफिकहरूबाट सुन्नुमा उनीहरूको उदाहरण शैतान सरह हो जो मानिसहरूलाई कुफ्र गराउनका लागि वातावरणलाई सजाउँछ । उसको लागि कुफ्रलाई सजाइएको कारणले जब ऊ कुफ्र गर्न पुग्यो उसले भन्योः तिमीले कुफ्र गरेको विषयमा तिमीसित मेरो कुनै सरोकार छैन । वास्तवमा, म सम्पूर्ण सृष्टिको पालनकर्ताको भय राख्छु ।

१७. अतः शैतान र उसको अनुसरण गर्नेको परिणाम भनेको यी दुबै (अर्थात अनुसरण गरिएको शैतान र अनुसरण गर्ने मनुष्य) कयामतको दिन नर्कमा हुनेछन् जहाँ उनीहरू सदाका लागि रहनेछन् । यही बदला उनीहरूलाई पर्खेर बसिरहेको छ र अल्लाहका सीमाहरूको उल्लङ्घन गरेर आफूमाथि अत्याचार गर्नेहरूको बदला पनि यही हो ।

१८. हे अल्लाहमाथि आस्था राख्नेहरू र उहाँले निर्धारण गर्नुभएको शरीअतको अनुसरण गर्नेहरू हो ! अल्लाहको आदेशलाई मानेर र उहाँले मनाही गर्नुभएको कुराहरूबाट बचेर उहाँको भय राख । हरेक प्राणले कयामतको दिनको निम्ति गरेको पुण्यको विषयमा ध्यान देओस् । अल्लाहको भय राख किनकि अल्लाह तिमीहरूले गरेका कार्यहरूसित अवगत हुनुहुन्छ । तिमीहरूको कुनैपनि काम उहाँबाट लुकेको छैन । त्यस अनुसार नै उहाँले तिमीहरूलाई बदला दिनुहुनेछ ।

१९. अल्लाहले आदेश दिनुभएको र मनाही गर्नुभएको कुराहरूलाई छाडेर उहाँलाई बिर्सनेहरू सरह नहुनु । परिणाम स्वरूप अल्लाहले स्वयं उनीहरूलाई नै विर्साइदिनुभयो । तसर्थ कसरी अल्लाहको क्रोध र यातनाबाट बच्न सकिन्छ भन्ने कुरा उनीहरूलाई थाहा छैन । अल्लाहको आदेशहरूको पालना नगरी र उहाँले मनाही गर्नुभएको कुराबाट नबचेर अल्लाहलाई बिर्सनेहरू अल्लाहको अनुसरणलाई त्यग्नेहरू हुन् ।

२०. स्वर्ग जानेहरू र नर्क जानेहरू समान छैनन् । बरू उनीहरूको लागि फरक फरक बदला रहेको छ जसरी संसारमा उनीहरूका कर्महरू फरक फरक थिए । स्वर्ग जानेहरू आफ्ना इच्छाहरू प्राप्त गरी सफल हुने र आफ्ना डरबाट बच्नेहरू हुन् ।

२१. हे रसूल (सल्लल्लाहु अलैहि व सल्लम) ! यदि हामीले  यस कुर्आनलाई कुनै पहाडमाथि अवतरित गरेको भए तपाईंले त्यस पहाडलाई कठोर भएतापनि अल्लाहको तिब्र डरले गर्दा विनम्र र टुक्रा-टुक्रा भएको देख्नुहुनेथ्यो किनकि त्यसमा गम्भीर उपदेश र कठोर चेतावनी उल्लेख भएको छ । यी उदाहरणहरू हामीले मानिसहरूका लागि वर्णन गरेका छौं, आशा छ, उनीहरूले आफ्नो बुद्धि विवेकको प्रयोग गर्नेछन् र उहाँका आयतहरूमा समावेश रहेका उपदेशहरू र पाठहरू ग्रहण गर्नेछन् ।

२२. २३. उहाँ अल्लाह हुनुहुन्छ जसबाहेक अरू कोही उपास्य छैन । अदृश्य र दृश्य सबै कुराका ज्ञाता हुनुहुन्छ । त्यसमध्ये केही पनि उहाँबाट लुकेको छैन । संसारमा र आखिरतमा दया गर्ने र कृपा गर्ने हुनुहुन्छ । उहाँको दयाले सम्पूर्ण संसारमा फैलिएको छ । उहाँ राजा हुनुहुन्छ, सम्पूर्ण कमिकमजोरीबाट पवित्र हुनुहुन्छ र प्रत्येक अवगुणबाट टाढा हुनुहुन्छ । उहाँ आफ्ना रसूलहरूलाई स्पष्ट निशानीहरूद्वारा पुष्टि गर्नुहुन्छ । आफ्ना भक्तहरूका क्रियाकलापहरूको रेखदेख गर्नुहुन्छ । उहाँ शक्तिशाली हुनुहुन्छ, उहाँलाई कसैले पराजित गर्न सक्दैन । उहाँ प्रभावशाली हुनुहुन्छ, जसले आफ्नो शक्तिद्वारा सबैमाथि प्रभाव पार्नुभएको छ र महान बनेर रहनुहुन्छ । मूर्तिहरू र अन्यलाई अल्लाहको साझेदार ठहर गरेका मुश्रिकहरूको शिर्कबाट उहाँ पवित्र हुनुहुन्छ ।

२४. उहाँ अल्लाह नै सृष्टिकर्ता हुनुहुन्छ जसले हरेक वस्तुको सृष्टि गर्नुहुन्छ र सबैलाई अस्तित्व प्रदान गर्नुहुन्छ । उहाँले चाहे अनुसार नै सृष्टिहरूलाई रूप प्रदान गर्नुहुन्छ । उच्च गुणहरू बोकेका राम्रा नामहरू उहाँ कै हुन् । आकाशहरू र पृथ्वीमा रहेका सबैले हरेक कमिकमजोरीबाट उहाँ पवित्र हुनुभएको बखान गर्छन् । उहाँ शक्तिशाली हुनुहुन्छ, उहाँलाई कसैले पराजय गर्न सक्दैन । उहाँ आफ्नो सृष्टिमा, शरीअतमा र भाग्य लेख्नमा विद्वान हुनुहुन्छ ।